Turbo, egzoz gazının enerjisiyle dönen bir türbin sayesinde motora daha fazla hava basar ve küçük hacimli motorlardan yüksek güç alınmasını sağlar. Volkswagen grubunun TSI, TFSI ve TDI motorlarının neredeyse tamamı turboludur. Bu yüzden turbo arızası belirtilerini erken fark etmek, hem motoru korur hem de masrafı azaltır.
Turbo nasıl çalışır?
Turbo iki ana bölümden oluşur: egzoz gazıyla dönen türbin ve aynı mile bağlı, havayı sıkıştıran kompresör. Mil dakikada on binlerce devirle döner ve motor yağıyla yağlanır. Birçok dizel motorda değişken geometrili turbo (VNT) kullanılır; bu turbolarda kanatçıklar egzoz akışını düşük devirde de etkili kullanmak için açılıp kapanır.
Turbo arızasının 6 belirtisi
- Belirgin güç kaybı: Araç özellikle yokuşta ve sollamada eskisi gibi çekmez. Motor emniyet moduna geçmiş olabilir.
- Islık veya siren sesi: Hızlandıkça artan tiz ses, mil yatağında boşluk ya da hava kaçağı işareti olabilir.
- Mavi duman: Turbo keçelerinden yanma odasına veya egzoza yağ kaçtığını gösterebilir.
- Siyah duman: Motora yeterli hava gitmediğinde yakıt tam yanmaz. Turbo basıncı düşük olabilir.
- Yağ eksiltme: Seviye normalden hızlı düşüyorsa ve dışarıda kaçak yoksa turbo kontrol edilmelidir.
- Arıza lambası ve hata kodları: Düşük ya da yüksek turbo basıncı hataları sık görülür.
Turbo neden bozulur?
- Yağlama sorunları: Geciken yağ değişimi, uygun olmayan yağ veya tıkalı yağ besleme hattı turbonun en büyük düşmanıdır.
- Sıcak motoru aniden durdurmak: Uzun yol veya zorlu sürüşten hemen sonra motoru kapatmak, turbo mili çok sıcakken yağ akışını keser.
- Soğuk motoru zorlamak: Yağ ısınmadan yüksek devire çıkmak yatakları aşındırır.
- Yabancı cisim: Yırtık hava filtresi veya hortumdan giren parçalar kompresör kanatlarına zarar verir.
- Kurum birikmesi: Kısa mesafe kullanılan dizellerde değişken geometri kanatçıkları kurumla sıkışabilir.
Turbo değiştirmeden önce kontrol edilmesi gerekenler
Turbo arızası gibi görünen birçok sorun başka parçalardan kaynaklanır. Turbo değiştirmeden önce şunlar kontrol edilmelidir:
- İntercooler hortumları ve kelepçelerde hava kaçağı
- Turbo basınç sensörü ve basınç kontrol valfi
- Vakum hatları ve aktüatör
- EGR valfi ve DPF (partikül filtresi) durumu
- Hava akış ölçer ve hava filtresi
Turbonun ömrünü uzatmak için
- Yağ değişimini zamanında ve üreticinin onayladığı spesifikasyonda yağla yapın.
- Motor ısınmadan yüksek devire çıkmayın.
- Zorlu sürüşten sonra motoru kapatmadan önce kısa bir süre rölantide bekletin.
- Hava filtresini düzenli değiştirin.
Doğru turbo ve parçaları seçmek
Aynı motor hacminde bile farklı güç seçenekleri için farklı turbolar kullanılır. Turboyu motor kodu ve OEM numarasıyla seçin; bunun için şasi numarası rehberimize göz atabilirsiniz. Turbo ve bağlantı parçaları için mağazamızı inceleyin ya da bize ulaşın.
Sık sorulan sorular
Turbo arızası en çok hangi belirtiyi verir?
En yaygın belirtiler belirgin güç kaybı, hızlanırken artan ıslık veya siren sesi, egzozdan mavi ya da siyah duman ve motor yağının normalden hızlı eksilmesidir. Çoğu zaman motor arıza lambası da yanar.
Turbo neden bozulur?
Turbo arızalarının büyük kısmı yağlama sorunlarından kaynaklanır: geç yağ değişimi, yanlış yağ, tıkalı yağ hattı veya motorun sıcakken aniden durdurulması. Hava filtresinden geçen yabancı cisimler de turbo pervanesine zarar verebilir.
Her güç kaybı turbo arızası mıdır?
Hayır. Hortum kaçağı, boost sensörü, N75 benzeri basınç kontrol valfi, EGR, tıkalı DPF veya yakıt sistemi sorunları da turbo arızasına benzer belirtiler verir. Turbo değiştirmeden önce arıza kayıtları okunmalı ve hortumlar kontrol edilmelidir.
Turbo değişirken başka neler değişmeli?
Turbo değişiminde motor yağı ve yağ filtresinin değişmesi, turbo yağ besleme ve dönüş hatlarının temizlenmesi veya yenilenmesi, hava filtresinin kontrol edilmesi önerilir. Arızaya yol açan neden giderilmezse yeni turbo da kısa sürede bozulabilir.